2

Дәріс 2. Бизнес-процестер және IT-инфрақұрылымды ұйымдастыру

Мақсаты: Бизнес-процестердің тұжырымдамаларын қарастыру, сондай-ақ IТ-инфрақұрылымын ұйымдастырудың мағынасын түсіну.

Жоспар:

1. IТ-инфрақұрылымның бизнес-процестері.

2. IТ-инфрақұрылымын ұйымдастыру.

3. IТ-инфрақұрылымын ұйымдастыру жөніндегі іс-шаралар.

4. Ұйымдағы инновациялық тәсілдер.

5. Техникалық құжаттаманың құрамы.

6. Сұрақтар.

1. IТ-инфрақұрылымның бизнес-процестері.

Бизнес-процесс - бұл сыртқы ортаның ресурстарын пайдаланатын, тұтынушыға арналған құндылықты қалыптастыратын және оған нәтиже беретін өзара байланысты әрекеттердің (операциялардың, рәсімдердің, іс-қимылдардың) жүйелі қайталануы.

Ұйым тұтынушылары сыртқы және ішкі болуы мүмкін. Сыртқы тұтынушы - ұйымның құрамына кірмейтін тұтынушы.

Бизнес процесінің нәтижесі оның маңызды құрамдас бөлігі болып табылады.

Бизнес-процестердің 3 түрі бар:

1) Бақылау - жүйенің жұмысын басқаратын бизнес-процестер.

2) Операциялық - компанияның негізгі қызметін жасайтын бизнес-процестер, одан негізгі табыс түседі.

3) Қолдау - негізгі бизнеске қызмет ететін бизнес-процестер.

2. ІТ-инфрақұрылымын ұйымдастыру

Өз қызметі барысында дерлік әрбір компания, ұйым немесе кәсіпорын ақпараттық технологияны пайдаланады. Компьютерлік жабдықтар, бағдарламалық қамтамасыз ету, желілік қызметтер, электрондық пошта, мониторинг жүйесі, ақпараттық қауіпсіздік саясаты, басқару жүйелері, резервтік көшіру және сақтау жүйесі, кеңсе техникасы, телефония және т.б. - бұл кәсіпорындардың ІТ-инфрақұрылымының құрамдас бөлігі болып табылады, оларсыз қазіргі кезде кәсіпорын жоғары бәсекелестік жағдайында тиімді жұмыс істей алмайды.

ІТ инфрақұрылымы - тұтастай алғанда ұйымның қызметін қамтамасыз ететін күрделі интеграцияланған жүйе.

ІТ-инфрақұрылымын құру өте маңызды міндет болып табылады, өйткені оны пайдалану қызметкерлер мен компанияның тиімділігін айтарлықтай арттыра алады. Бірақ ол дұрыс салынбаған болса, жұмыс жылдамдығы мен сапасы айтарлықтай нашарлап, бизнес-процестерді жүзеге асыруға кедергі келтіруі мүмкін.

3. ІТ-инфрақұрылымын ұйымдастыру жөніндегі іс-шаралар:

ü Пайдаланушы жұмыс станцияларын ұйымдастыру және бақылау (аппараттық және бағдарламалық қамтамасыз етуді орнату және басқару);

ü Деректерді өңдеу орталығының аппараттық-бағдарламалық кешенін ұйымдастыру (деректер орталығының компоненттерін басқару, бұлтты(облачные) есептеулер, жұмыс орны және серверлік виртуализация);

ü Тиімді коммуникациялық элементтерді құру, басқару және қадағалау (корпоративтік ресурстарға қашықтықтан қатынау, қашықтағы офистермен байланыс, электрондық пошта, дауыстық және бейне байланыс);

ü Ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету (қорғау элементтері, тәуекелдерді талдау және т.б.);

ü ІТ-инфрақұрылымының тиісті жұмыс істеуін енгізу және түзету, оның ішінде өз жобаларын басқару, ІТ-сервистердің сыртқы жеткізушілерінің қызметтері және компания бөлімшелерімен өзара әрекеттесуді ұйымдастыру.

4. ІТ-инфрақұрылымын ұйымдастырудағы инновациялық тәсілдері:

v Әлемдегі кез-келген жерден тұрақты компьютерден, түрлі мобильді құрылғылардан, жұмыс станцияларынан, сондай-ақ терминалды клиенттерден кәсіпорын ақпаратына қол жеткізу;

v Клиенттің қауіпсіздік саясатына сәйкес қорғалған ақпаратқа қол жеткізуді орнату;

v Белгілі бір уақыт кезеңі үшін басымдықтарға немесе бағдарлама пайдаланушыларының санына сәйкес интеграцияланған аппараттық жүйелерді динамикалық пайдалануды сенімді және тиімді пайдалану;

v ІТ-инфрақұрылымын пайдаланудағы шығындардың едәуір төмендеуі және бизнесте ІТ-ны пайдаланудан жаңа пайда алуды ұйымдастырудың басымдықтары.

ІТ инфрақұрылымы кез-келген заманауи компанияның болуының негізі болып табылады. Бұл бизнес-процестердің орындалуын қамтамасыз ететін қосымшалардың болуы үшін көп деңгейлі болып бөлінген орта болып табылады.

ІТ-инфрақұрылымның жұмыс істемеуі ұйымның бизнес-процестеріне кері әскерін тигізеді, сәтсіздіктер компанияның қызметін тоқтануына дейін әкелуі мүмкін.

Шындығында сенімді, жоғары сапалы және масштабталатын IT-инфрақұрылымын ұйымдастыру үшін сізге жоғары білікті мамандар қажет, сондай-ақ IT-инфрақұрылымдарды құру бойынша айтарлықтай тәжірибе қажет. Бұл біздің командамыздың тәжірибесі мен мамандарының саны.

ІТ-стратегияны енгізу үшін ол туралы ақпарат алу қажет. Бұл ақпарат барлық адамдарға қажет: CIO және оның бағынатын ұйымдары, ұйымды басқару, бизнес бөлімшелерінің басшылары, пайдаланушылар, сыртқы басқарушылар және кеңесшілер.

5. ІТ-инфрақұрылымы бойынша техникалық құжаттаманың құрамы

Құжат | Аудитория | Мазмұны
ИТ-стратегия | -Мекеменің басшылығы -бизнес бірліктерінің басшылары -IT мамандары | ІТ-бөлімінің мақсаттары мен міндеттері: бизнес-бөлімшелермен өзара әрекеттесу принциптері, компанияны ақпараттандыру, негізгі IT-активтер, орта мерзімді перспективада ІТ-инфрақұрылымын дамыту жоспары, бюджет және кадр саясаты
Корпоративтік Тезаурус | ұйымның барлық қызметкерлері мен мердігерлері(контрагенты) | компанияда қолданылатын терминдер (АТ саласында да, зардап шеккен субъектілерде де), олардың көздері, аудармалары, пайдалану мысалдары
ІТ ұйымдастыру стандарттары | - IT мамандары - сыртқы орындаушылар | бағдарлама интерфейстері, талаптарды басқару, әдеттегі техникалық шешімдер, бағдарламалау стилі, нұсқаларды басқару, конфигурацияны басқару, жүйені тестілеу және тестілеу рәсімдері, құжаттарға қойылатын талаптар
Ақпараттық ағым диаграммасы | - IT мамандары - сыртқы орындаушылар | жүйеге деректерді енгізу, деректерді сақтау, жүйелер арасындағы деректермен алмасу, деректерді қайталау және деректерді енгізу операциялары
Қызметтер мен жүйелердің өзара тәуелділік схемасы | - IT мамандары - сыртқы орындаушылар | басқа қызметтер мен жүйелер ұсынатын қызметтер мен жүйелер туралы деректер мен тетіктерді пайдалану, сыни және сыни емес тәуелділіктер

6. Сұрақтар:

1. Бизнес үдерісі дегеніміз не?

2. Бизнес-процестердің түрлері қандай?

3. ІТ инфрақұрылымын ұйымдастыруда не бар?

4. ІТ инфрақұрылымын ұйымдастыру үшін қандай әрекеттер қолданылады?

5. Ұйымдағы жаңалықтар қалай?

Әдебиеттер:

1. Учебно-методическое пособие “IT-инфраструктура”, А.И.Олейник. 2012 г.

2. “IT-архитектура. Практическое руководство от А до Я. Первое издание”, Вадим Алджанов. 2018 г.

3. https://ru.wikipedia.org/wiki/Бизнес-процесс